ROPAH: Robotgestuurde patiëntvoorlichting in de acute hartzorg
Patiënten ontvangen tijdens hun opname veel informatie over hun diagnose, behandelingen en leefregels. Zorgprofessionals, met name verpleegkundigen, besteden een aanzienlijk deel van hun tijd aan het herhalen van standaardinformatie. Door drukte en tijdsgebrek kan deze uitleg verschillen of onvolledig zijn. Dit terwijl patiënten zich in een stressvolle situatie bevinden waarin het verwerken van informatie extra uitdagend is. Hierdoor kunnen patiënten belangrijke informatie missen of onvoldoende begrijpen, wat hun vermogen om geïnformeerde keuzes te maken beperkt. Daarnaast kan dit hun betrokkenheid bij het zorgproces en het vertrouwen om eigen regie te voeren negatief beïnvloeden.
ROPAH onderzoekt hoe sociale robot Mace verpleegkundigen kan ondersteunen bij het geven van patiëntvoorlichting. De robot biedt patiënten op een gestructureerde, consistente en herhaalbare manier informatie over onderzoeken, behandelingen en leefregels. Patiënten kunnen deze informatie op ieder gewenst moment opnieuw raadplegen, eventueel samen met hun naasten. Hierdoor ontstaat meer ruimte voor hetgeen waar verpleegkundigen écht goed in zijn: informatie afstemmen op de persoonlijke situatie, behoeften en vragen van de patiënt.
Het onderzoek betreft een mixed-methods, niet-gerandomiseerde pilotstudie met een gefaseerd, sequentieel onderzoeksdesign. De studie bestaat uit een pre-pilotfase gebaseerd op Design Thinking-principes, gevolgd door een baselinefase en een interventiefase. Door het combineren van kwalitatieve en kwantitatieve onderzoeksmethoden wordt inzicht verkregen in de haalbaarheid, acceptatie en potentiële effecten van sociale robotica binnen de verpleegkundige patiëntvoorlichting.
In de pre-pilotfase worden samen met patiënten, verpleegkundigen en andere stakeholders behoeften, randvoorwaarden en toepassingsmogelijkheden verkend. Vervolgens brengt de baselinefase de huidige praktijk van patiëntvoorlichting in kaart. In de interventiefase wordt de sociale robot ingezet en vergeleken met de gebruikelijke werkwijze. Daarbij worden onder meer patiënttevredenheid, informatiebegrip, patiëntempowerment en de impact op het werk van verpleegkundigen onderzocht.
ROPAH is nadrukkelijk een onderzoeksproject van, voor en door verpleegkundigen. Verpleegkundigen spelen een centrale rol in de ontwikkeling, implementatie en evaluatie van zowel de technologie als het bijbehorende zorgproces. De wetenschappelijke leiding ligt bij prof. dr. Jeroen Hendriks. Het project wordt geleid door Dennis van Helvert, regieverpleegkundige cardiologie bij Maastricht UMC+, en wordt vanuit het Zorginnovatielab ondersteund door innovatiecoach Luca Voorhoeve.
Vanuit de afdeling Health Services Research van het Care and Public Health Research Institute (CAPHRI), Universiteit Maastricht, zijn assistant professor dr. Laura Hochstenbach en postdoctoraal onderzoeker dr. Joost Verbeek betrokken bij de wetenschappelijke inbedding van het project. In het Zuyderland Medisch Centrum zijn cardioloog dr. Saman Rasoul, PhD-kandidaat Stan Toonen en verpleegkundig teamleider Sanne Willems betrokken bij de uitvoering van het onderzoek op de verpleegafdeling cardiologie.